Kasık fıtığı (tıbbi adıyla inguinal herni), karın içindeki yağ dokusunun veya bağırsak bölümünün, kasık bölgesindeki karın duvarında bulunan zayıf bir noktadan dışarı doğru çıkmasıdır. Fıtıklar arasında en sık görülen türdür. Bu sayfada kasık fıtığının belirtilerini, tanısını ve tedavi seçeneklerini anlatıyoruz. Diğer fıtık türleri için Fıtık Tedavisi sayfamıza bakabilirsiniz.
Kasık fıtığı neden olur?
Kasık bölgesinde, doğuştan bulunan ve karın duvarının daha zayıf olduğu bir kanal yer alır. Bu bölgedeki destek dokuların doğumsal ya da sonradan oluşan zayıflaması ve gevşemesi sonucunda fıtık gelişir. Kasık fıtığı erkeklerde kadınlara göre çok daha sık görülür.
Karın içi basıncını tekrar tekrar artıran durumlar fıtık oluşumunu kolaylaştırabilir:
- Ağır kaldırmayı gerektiren işler
- Uzun süren öksürük (örneğin sigara kullananlarda veya kronik akciğer hastalığında)
- Kronik kabızlık ve dışkılama sırasında ıkınma
- Prostat büyümesine bağlı idrar yaparken zorlanma
- Fazla kilo ve ileri yaş
Belirtileri nelerdir?
En sık belirti kasıkta fark edilen şişliktir. Bu şişlik genellikle ayakta dururken, öksürürken veya ıkınırken belirginleşir, sırtüstü yatınca küçülür ya da kaybolur. Kasıkta dolgunluk, çekilme veya ağrı hissi olabilir; ağrı uzun süre ayakta kalınca ya da gün sonunda artabilir. Erkeklerde fıtık zamanla torbaya doğru inebilir. Bazı kişilerde ise fıtık hiçbir şikâyet yapmadan, yalnızca şişlik olarak fark edilir.
Ne zaman acil olarak başvurmalısınız?
Fıtık kesesine giren bağırsak sıkışıp geri dönemezse fıtık boğulması gelişebilir. Bu durum, bağırsağın kanlanmasını bozabileceği için acil müdahale gerektirir. Aşağıdaki belirtilerde vakit kaybetmeden en yakın acil servise başvurun:
- Fıtık yerinde ani başlayan, şiddetli ve geçmeyen ağrı
- Önceden içeri giren şişliğin artık geri gitmemesi, sertleşmesi
- Şişliğin üzerindeki ciltte kızarıklık veya morarma
- Bulantı, kusma, gaz ve dışkı çıkaramama
Tanı nasıl konur?
Kasık fıtığının tanısı çoğu zaman fizik muayene ile konur. Muayenede ayakta ve yatarak kasık bölgesi değerlendirilir, öksürme veya ıkınma ile fıtığın belirginleşip belirginleşmediğine bakılır. Muayenenin yeterli olmadığı durumlarda ultrasonografi veya başka görüntüleme yöntemleri istenebilir.
Kasık fıtığı ile karışabilen durumlar
Kasıkta görülen her şişlik fıtık değildir. Kasıktaki lenf bezlerinin büyümesi, erkeklerde testis çevresinde sıvı birikmesi (hidrosel) veya sporculardaki kas ve tendon zorlanmaları benzer şikâyetlere yol açabilir. Kasığın biraz daha altında, uyluk kökünde görülen femoral fıtık ise kadınlarda daha sık görülür ve boğulma eğilimi daha yüksek olduğu için ayrıca önem taşır. Bu nedenle kasıktaki şişliğin muayene ile değerlendirilmesi gerekir.
Kasık fıtığı nasıl tedavi edilir?
Fıtıkların tedavisi cerrahidir; fıtık kendiliğinden kapanmaz. Tedavinin esası, fıtık boynundan dışarıya çıkmış olan organ ve dokuların tekrar karın boşluğuna itilmesi, fıtık boynunun kapatılması ve onarımın mesh adı verilen sentetik bir yama ile desteklenerek sağlamlaştırılmasıdır. Mesh kullanımı fıtığın tekrarlama riskini belirgin şekilde azaltır ve günümüzde fıtık cerrahisinde rutin olarak kullanılmaktadır.
Şikâyeti olmayan, küçük kasık fıtığı olan bazı hastalarda ameliyat zamanlaması hekimle birlikte planlanabilir; ancak fıtığın büyüme ve boğulma riski göz önünde bulundurularak karar verilir.
Kasık fıtığı ameliyatı iki yöntemle yapılabilir.
Açık (klasik) yöntem
Kasık bölgesinde yapılan bir kesiden fıtık önden onarılır ve yama yerleştirilir. Bu ameliyat çoğunlukla belden yapılan spinal anestezi altında gerçekleştirilir ve hastalar ameliyat sonrasında aynı gün taburcu olabilmektedir.
Laparoskopik (kapalı) yöntem
Karına açılan küçük deliklerden kamera ve ince aletlerle girilerek fıtık arkadan onarılır ve yama karın duvarının iç tarafına yerleştirilir. Kapalı ameliyat genel anestezi altında yapılır ve hastalar genellikle ertesi gün taburcu edilir. İki taraflı fıtıklarda her iki taraf aynı girişlerden onarılabilir; daha önce açık yöntemle ameliyat edilip tekrarlayan fıtıklarda da kapalı yöntem tercih edilebilir.
Hangi yöntem bana uygun?
Her iki yöntemin de kendine göre üstün yanları vardır. Yöntem; fıtığın büyüklüğüne, tek veya iki taraflı olmasına, daha önce ameliyat geçirilip geçirilmediğine, kişinin genel sağlık durumuna ve anestezi değerlendirmesine göre birlikte belirlenir.
Ameliyata hazırlık
Ameliyat öncesinde genel sağlık durumunuz ve anestezi açısından uygunluğunuz değerlendirilir. Fıtığın oluşmasını kolaylaştıran durumların tedavisi, onarımın kalıcılığı için de önemlidir:
- Sigara kullanıyorsanız ameliyattan önce bırakmanız yara iyileşmesini ve öksürüğü olumlu etkiler.
- Uzun süren öksürük, kabızlık veya idrar yaparken zorlanma varsa bunların da tedavi edilmesi önerilir.
- Kan sulandırıcı ve şeker ilaçları başta olmak üzere düzenli kullandığınız ilaçları hekiminize bildirin; ilaçlarınızı kendiniz kesmeyin.
Ameliyat sonrası iyileşme
- Ameliyattan birkaç saat sonra ayağa kalkmak ve kısa yürüyüşler yapmak önerilir.
- Kesi yerinde birkaç gün hafif ağrı ve hassasiyet olabilir; hekiminizin önerdiği ağrı kesiciler genellikle yeterlidir.
- Kabızlığı önlemek için bol sıvı ve lifli gıdalar tüketmek, ıkınmayı azaltır.
- Masa başı işlere çoğu kişi bir hafta içinde dönebilir.
- Ağır kaldırma ve zorlayıcı spor için genellikle 4–6 hafta beklemek gerekir.
Her cerrahi işlemde olduğu gibi bu ameliyatın da riskleri vardır: kesi yerinde morarma veya sıvı birikmesi, yara enfeksiyonu, kasıkta bir süre devam edebilen ağrı ve fıtığın tekrarlaması bunlar arasındadır. Riskler ameliyat öncesinde ayrıntılı olarak konuşulur.
Sık Sorulan Sorular
Kasık fıtığı kendiliğinden geçer mi?
Hayır. Fıtık, karın duvarındaki bir açıklıktır ve bu açıklık kendiliğinden kapanmaz. Zamanla büyüme eğilimi gösterebilir. Kesin tedavisi cerrahidir. Şikâyeti olmayan, küçük kasık fıtığı olan bazı hastalarda ameliyat zamanlaması hekimle birlikte planlanabilir; bu karar, fıtığın büyüme ve boğulma riski göz önünde bulundurularak verilir.
Fıtık bağı veya kemer fıtığı tedavi eder mi?
Fıtık bağı fıtığın dışarı çıkmasını geçici olarak engelleyebilir, ancak açıklığı kapatmaz ve tedavi edici değildir. Ameliyat olamayan kişilerde hekim önerisiyle geçici olarak kullanılabilir.
Kapalı ameliyat mı, açık ameliyat mı daha iyi?
Tek bir yöntem herkes için uygun değildir. İki yöntem de mesh ile yapılır. Yöntem; fıtığın tipine, iki taraflı ya da tekrarlamış olmasına ve kişinin sağlık durumuna göre muayene sonrasında birlikte seçilir.
Mesh (yama) vücutta sorun yaratır mı?
Mesh, onarımı destekleyerek fıtığın tekrarlama riskini belirgin şekilde azaltır. Fıtık cerrahisinde kullanılan yamalar uzun yıllardır rutin olarak kullanılan, vücutla uyumlu malzemelerdir. Nadiren enfeksiyon veya ağrı gibi yamaya bağlı sorunlar görülebilir; bu riskler ameliyat öncesinde sizinle konuşulur.
Ameliyattan sonra ne zaman ağır kaldırabilirim?
Günlük hafif işlere kısa sürede dönülebilir; ağır kaldırma ve karın kaslarını zorlayan sporlar için genellikle 4–6 hafta beklemek gerekir. Size uygun süreyi kontrol muayenesinde hekiminiz belirler.
İlgili sayfalar
- Fıtık Tedavisi (genel bilgi)
- Göbek Fıtığı (Umbilikal Herni)
- Nüks Karın Fıtığı Nedir?
- Karın Fıtığı Tedavi Edilmezse Ne Olur? (Video)
Videolar
Bu konudaki kısa bilgilendirme videolarımızı aşağıda izleyebilirsiniz.
Randevu ve iletişim
Kasıkta şişlik veya ağrı şikâyetiniz varsa İzmir Alsancak’taki muayenehanemizde değerlendirme yapılmaktadır. Online Randevu Al bağlantısını kullanabilir, WhatsApp üzerinden yazabilir veya İletişim sayfamızdan bize ulaşabilirsiniz.
Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi için hekiminize başvurunuz.